Logo grootvlaardingen.nl


Zeldzame opname van de voorbereidingen op kerstfeest 1931 in de Remonstrantse Kerk. We zien niet 1 maar 4 bomen! En dan te bedenken dat een dergelijke boom een profane oorsprong heeft... (Foto: 'Boekje 46')
Zeldzame opname van de voorbereidingen op kerstfeest 1931 in de Remonstrantse Kerk. We zien niet 1 maar 4 bomen! En dan te bedenken dat een dergelijke boom een profane oorsprong heeft... (Foto: 'Boekje 46')

Op de hoek van de Emmastraat

'Het boeken maken kent geen einde,' las ik eens ergens. Dat geldt in het bijzonder voor seriemaker Jan Anderson van het Streekmuseum in zijn reeks 'Van 't Oft naar 't Oofd'. Boekje nummer 46 gaat over de Hoflaan en dan in het bijzonder over de aldaar staande Remonstrantse Kerk en de gereedgekomen nieuwbouw.

Door Frans Assenberg

VLAARDINGEN - Het boekje is geschreven door W.J. Scholl, maar de hoogbejaarde Kees Verhulst was de initiator. De heer Scholl is voorganger van de Remonstrantse Gemeente die inmiddels al 125 jaar in Vlaardingen is gehuisvest. Het is naast de Grote Kerk het oudste nog in gebruik zijnde kerkgebouw van Vlaardingen. Volgens Verhulst was dat een mooie aanleiding er in deze serie aandacht aan te besteden. Zoals vaak bij dergelijke kleine kerkelijke instellingen lag verschil van mening aan het ontstaan ervan ten grondslag. Aan het einde van de 19e eeuw was er binnen de Nederlandsche Hervormde Kerk in Vlaardingen een grote groep mensen met vrijzinnige opvattingen die evenwel een minderheid vormden. Er waren toen zowel orthodoxe als vrijzinnige predikanten. Door personele afvloeiing was er uiteindelijk in 1871 nog maar één vrijzinnige voorganger over, de later meer bekende dominee W.L. Rhiem. Scholl schrijft: "Ook in de kerkenraad nemen in de loop der jaren orthodoxe leden de vrijgekomen plaatsen van vrijzinnigen in. Hoe de verhoudingen binnen deze geloofsgemeenschap liggen, blijkt in 1888, als dominee Rhiem wordt gehuldigd vanwege zijn 40-jarig ambtsjubileum. Sommige leden van de kerkenraad willen 'als demonstratie tegen zijn meer vrijzinnige richting niet meelopen bij de feestelijkheden." Dat was natuurlijk buitengewoon kinderachtig maar het tekent wel de sfeer van toen. Hoe dan ook, er komt een afscheiding en al snel is er ook een kerkgebouw: aan de Hoflaan hoek Emmastraat. Het pand, ook wel het 'lokaal' genoemd, werd op 15 maart 1891 in gebruik genomen. Dominee Rhiem maakte dat allemaal niet meer mee want hij was in 1890 overleden. Auteur Scholl geeft daarna een exposé van het wel en wee van deze kleine maar sterke gemeenschap waaraan met name de plaatselijke elite en kennelijk het meer zelfstandig denkend deel van Vlaardingen, de voorkeur gaf boven het orthodoxe christelijke smaldeel. Opvallend is dat de initiators van de bouw van de kerk een naamloze vennootschap oprichtten op basis waarvan men juridisch onderdak vond voor de exploitatie van het gebouw. Ook doet Scholl uit de doeken hoe Vlaardingen zich ontwikkelde in algemene zin, hoe de Hoflaan is ontstaan, en hoe de latere Oostwijk aan haar bestaansrecht kwam. Er is dus weer een leuk werkje toegevoegd aan de serie.

Britt Planken
reageer als eerste
Meer berichten

Shopbox